लामो समयदेखि बन्द उद्योगमा बैंकको लगानी , विगतकै सुझाव कार्यान्वयन भएन

काठमाण्डौ। बैङ्कले विभिन्न कम्पनी तथा सरकारी ऋणपत्रमा ठूलो रकम लगानी गरेको भए पनि लामो समयदेखि सञ्चालनमा नरहेका उद्योग तथा कम्पनीमा गरिएको लगानी जोखिममा परेको पाइएको छ। विगतका प्रतिवेदनमा यस्ता लगानीको सुरक्षा तथा व्यवस्थापनका लागि आवश्यक रणनीति बनाउन सुझाव दिइए पनि अवस्था अझै यथावत् रहेको देखिएको छ।

बैङ्कको सहायक तथा सहयोगी कम्पनीमा गरिएको लगानीबाहेक नेपाल धितोपत्र बजारमा सूचीकृत तथा असूचीकृत सेयरमा ४ अर्ब ८५ करोड २१ लाख रुपैयाँ लगानी रहेको छ। त्यस्तै, सरकारी ऋणपत्र तथा ट्रेजरी बिलमा १ खर्ब ४३ अर्ब २३ करोड ८६ लाख रुपैयाँ लगानी गरेको छ। यसरी सेयर, सरकारी ऋणपत्र तथा ट्रेजरी बिलमा बैङ्कको कुल लगानी १ खर्ब ४८ अर्ब ९ करोड ७ लाख रुपैयाँ पुगेको छ।

यसका अतिरिक्त बैङ्कले सहायक कम्पनीमा ४० करोड रुपैयाँ र सम्बद्ध कम्पनीमा ८८ करोड ५१ लाख रुपैयाँ लगानी गरेको छ। सम्बद्ध कम्पनीअन्तर्गत गरिएको लगानीमध्ये लामो समयदेखि सञ्चालनमा नरहेका विभिन्न उद्योगमा रहेको रकम जोखिममा परेको जनाइएको छ।

बैङ्कको सहायक कम्पनीअन्तर्गत रहेको एक खाद्य कम्पनीमा ५० लाख रुपैयाँ लगानी गरिएको छ। त्यस्तै, सम्बद्ध कम्पनीअन्तर्गत एक सिमेन्ट कम्पनीमा ३ करोड ६८ लाख ९२ हजार रुपैयाँ, एक सुती धागो उद्योगमा २ करोड ५२ लाख १४ हजार रुपैयाँ र एक रबर उद्योग लिमिटेडमा १ करोड ४९ लाख ८३ हजार रुपैयाँ लगानी रहेको छ। यी कम्पनीहरू लामो समयदेखि सञ्चालनमा नरहेको कारण उक्त लगानीको प्रतिफल तथा सुरक्षामा जोखिम देखिएको हो।

लामो समयदेखि सञ्चालनमा नरहेका उद्योग तथा कम्पनीमा रहेको लगानीको सुरक्षाका लागि बैङ्कले आवश्यक रणनीति बनाई कार्यान्वयन गर्नुपर्ने विषय विगतका प्रतिवेदनमा समेत औंल्याइएको थियो। तर, उक्त सुझाव कार्यान्वयन हुन नसक्दा जोखिममा रहेको लगानीको अवस्था अझै सुधार हुन नसकेको देखिएको छ।

यस्ता लगानीको यथार्थ अवस्था मूल्याङ्कन गरी लगानीको सुरक्षा, असुली तथा सम्भावित क्षति न्यूनीकरणका लागि बैङ्कले स्पष्ट कार्ययोजना बनाई प्रभावकारी रूपमा कार्यान्वयन गर्नुपर्ने देखिएको छ। साथै, लामो समयदेखि निष्क्रिय रहेका कम्पनीमा गरिएको लगानीको निरन्तर समीक्षा गरी आवश्यक वित्तीय तथा व्यवस्थापकीय निर्णय लिनुपर्ने आवश्यकता औंल्याइएको छ।