विश्व बैंक उपाध्यक्ष जोहान्स जुटको पाँचदिने औपचारिक भ्रमण

काठमाडौँ — दक्षिण एसियाका लागि विश्व बैंकका उपाध्यक्ष जोहान्स जुटले नेपालको पहिलो औपचारिक पाँचदिने भ्रमण पूरा गरी फर्किएका छन्। उनको भ्रमणका क्रममा शान्ति सुदृढीकरणदेखि सेवा सुधार, लोडसेडिङ अन्त्यका प्रयास र २०१५ को भूकम्प तथा कोभिड–१९ महामारीबाट उक्लेको नेपालको प्रगतिलाई आफूले विशेष रूपमा प्रशंसा गरेको विश्व बैंकले जनाएको छ।

उपाध्यक्ष जुटले नेपालको प्रगति तथा सम्भावनाबारे सरकार, निजी क्षेत्र र विकास साझेदारहरूसँग उन्नत तहमा छलफल गरेका थिए। उनले भनका थिए कि कृषि व्यवसाय, पर्यटन, सूचना प्रविधि र अन्य विकसित हुन सक्ने क्षेत्रहरूमा नेपालको उपलब्धि प्रशंसनीय छ र तिनलाई विस्तार गराउन थप सुधार आवश्यक रहेको बताएका थिए। उनीसँगै विश्व बैंक समूहले नेपालका वरिष्ठ पदाधिकारीहरूसँग नेपालको १६औं योजनासँग सम्बन्धित नयाँ देश साझेदारी ढाँचा (CPF) बारे विस्तृत कुराकानी गरेको पनि विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।

उक्त भेटघाटमा जुटले नेपालको दुईवटा सबैभन्दा ठूला विकास चुनौती — रोजगारी सिर्जना र विपद् प्रतिरोधात्मक क्षमता (resilience) — मा केन्द्रित नीति तथा लगानीको आवश्यकता औंल्याएका थिए। उनले व्यक्त गरे कि विश्व बैंक समूहले आगामी समयावधि २०२५ देखि २०३१ सम्मको देश साझेदारी ढाँचाभित्र नेपाललाई करिब  ४२.७ अर्ब बराबरको सहयोग उपलब्ध गराउने लक्ष्य राखेको छ, जसको प्राथमिक उद्देश्य रोजगारी सिर्जना, पर्यटन प्रवर्द्धन र डिजिटल तथा व्यवसायिक वातावरण सुधारमार्फत लगानी आकर्षित गर्नु रहेको छ।

जुटले भनका थिए, “हामी सरकार, उद्यमी र विकास साझेदारसँग मिलेर सुधारलाई समर्थन गर्न तथा रोजगारी सिर्जना गर्ने परियोजनाहरूमा लगानी ल्याउन केन्द्रित छौं।” उनका अनुसार योजनाहरूले निजी क्षेत्र सशक्त बनाइन्‍छन् र दीर्घकालीन रोजगारीका अवसर सिर्जना गर्नेछन्।

ब्रिफिङ अनुसार, जोहान्स जुटले उपप्रधान तथा अर्थमन्त्री विष्णु पौडेल, उपप्रधान तथा सहरी विकासमन्त्री प्रकाशमान सिंह र नेपाल राष्ट्र बैंकका गभर्नर डा. विश्व पौडेलसँग उच्चस्तरीय बैठकहरू गरेका थिए। यी भेटघाटमा वित्तीय नीतिको समन्वय, लगानी वातावरण सुधार र दीर्घकालीन विकास रणनीतिहरूमा सहकार्यका सम्भावनाहरू चर्चा भएका थिए।

विश्व बैंकले जारी गरेको विज्ञप्तिमा उल्लेख छ कि प्रस्तावित सहयोग नेपालका ग्रामीण आर्थिक गतिविधि, पर्यटन इकोसिस्टम र डिजिटल सेवा सुधारमा लक्षित गरिनेछ। बैंकले विशेष गरी निजी क्षेत्रको संलग्नता बढाएर व्यवसायिक वातावरण सुधार्ने र लगानीकर्ताका लागि स्पष्ट र पारदर्शी नीति बनाउने माध्यमबाट रोजगारी सिर्जनामा सहयोग पुर्‍याउने अपेक्षा राखेको छ।

विश्लेषकहरूका अनुसार विश्व बैंकको यो प्रतिबद्धताले नेपालको आर्थिक योजनाहरूलाई तिव्रता दिनेछ, तर प्रभावकारी कार्यान्वयन र सुसंगत नीतिगत सुधार आवश्यक हुनेछ। सरकारी पक्षले पनि साझेदारीले लक्ष्यित प्रभाव पुर्‍याउन अनुकूल वातावरण निर्माण गर्ने र नीतिगत सुधारलाई प्राथमिकता दिने आश्वासन दिएको कुरा बैठकहरूमा उठाइएको छ।

जुटको भ्रमणले नेपालको विकास एजेन्डालाई थप अन्तर्राष्ट्रिय स्रोत र सहयोगको रूपमा पुष्टि गरेको विश्लेषकहरूको धारणा रहेको छ। विश्व बैंक र नेपालको सहकार्यले आगामी वर्षहरूमा रोजगारी र विपद् प्रतिरोधात्मक क्षमतामा सकारात्मक परिणाम दिने अपेक्षा गरिएको छ।

शीर्षक विकल्पहरू: विश्व बैंक उपाध्यक्ष जुटको नेपाल भ्रमण समापन; जुटले नेपालको प्रगति र रोजगार सृजना योजनामा विश्व बैंकको प्रतिबद्धता दोहोर्याए; विश्व बैंकले २०२५–३१ मा नेपाललाई ४२.७ अर्ब सहयोग दिने लक्ष्य; जुटको भ्रमण: पर्यटन र डिजिटल विकासमा लगानी जोडिने; जुट र सरकारी नेताहरूबीच रोजगारी र विपद् प्रतिरोध शक्ति बढाउने छलफल।