सार्वजनिक यातायात ठप्प, राइड सेयरिङलाई ,भ्याई नभ्याई ,बन्दको बहानामा यात्रु शोषण

काठमाडौं। सार्वजनिक यातायात बन्दको प्रभावले काठमाडौं उपत्यकाका यात्रुहरू असहज बनेका छन्। सिन्डिकेट समर्थक यातायात व्यवसायीहरूले प्रतिस्पर्धी कम्पनी प्रवेश नगर्ने माग राखेर गरेको बन्दले सर्वसाधारणलाई असुविधामा पारेको छ।

सार्वजनिक यातायात बन्दको फाइदा उठाएर राइड सेयरिङ कम्पनीहरूले भाडा बढाएका छन्। पठाओ, इन्ड्राइभ जस्ता सेवाहरूले एपमा नियमित भाडा भन्दा दोब्बर तिराउन लगाएका छन्। यात्रुहरूले अफलाइन बार्गेनिङ गर्न बाध्य भएको पनि सूचना छ।

बन्दको फाइदा उठाएर राइड सेयरिङ कम्पनीहरूले भाडा बढाएको यात्रुहरूले बताएका छन्। सामान्यतः २०० रुपैयाँमा पुग्ने यात्राको लागि ५०० रुपैयाँसम्म मागिएको घटनाहरू दर्ता भएका छन्। पठाओ कम्पनीले आफ्नो एपमा भाडा नबढाएको दाबी गरे पनि यात्रुहरूको अनुभव भने फरक छ।

साझा यातायातले चक्रपथभित्र मात्र सेवा सञ्चालन गरिरहेको छ। हाल १५ वटा बस मात्र सञ्चालनमा छन्, जसमध्ये १३ वटा लगनखेलबाट चक्रपथसम्म र २ वटा कलंकीबाट विमानस्थलसम्म चलिरहेका छन्। साझाका सुपरभाइजर हरिराम मिश्रले बताए अनुसार, “सुरक्षा व्यवस्था र थप कर्मचारी उपलब्ध भएमा अन्य मार्गहरूमा सेवा विस्तार गर्ने योजना छ।”

बन्दका कारण कलेजका विद्यार्थी, कर्मचारी र अन्य यात्रुहरू बस बिसौनीमा बसेर पर्खिरहेका छन्। केहीले हिँडेर गन्तव्यतर्फ जान बाध्य भएका छन्। गोदावरी, लेले, बुङमती, लामाटार, नागढुंगा जस्ता बाहिरी मार्गहरूमा सेवा नहुँदा ग्रामीण क्षेत्रका यात्रुहरू विशेषगरी प्रभावित छन्।

बिहानैदेखि बस पर्खन थालेका सरकारी कर्मचारीले भने, “मैले २ घण्टा बिताएँ तर बस नपाएँ। अब हिँड्न बाध्य छु।” कलेज छात्रा वृन्दा श्रेष्ठले बताइन्, “आज परीक्षा छ, तर स्कूल पुग्ने विकल्प नभएकोले चिन्तित छु।”

सार्वजनिक यातायात बन्दको फाइदा उठाएर राइड सेयरिङ कम्पनीहरूले भाडा बढाएका छन्। पठाओ, इन्ड्राइभ जस्ता सेवाहरूले एपमा नियमित भाडा भन्दा दोब्बर तिराउन लगाएका छन्। यात्रुहरूले अफलाइन बार्गेनिङ गर्न बाध्य भएको पनि सूचना छ।

नेपाल यातायात व्यवसायी राष्ट्रिय महासंघले गण्डकी प्रदेशको राइड सेयरिङ नियमावली खारेज गर्न माग गर्दै बन्द गरेको हो। उनीहरूको दावी अनुसार, यसले सार्वजनिक यातायातलाई कमजोर पार्छ। तर, सर्वोच्च अदालतले निजी सवारी साधनले पनि यात्रु सेवा गर्न पाउने निर्णय दिएपछि सरकारले नयाँ नियमावली ल्याएको हो।

कोटेश्वर–जडीबुटी क्षेत्रमा यातायात व्यवसायी र प्रहरीबीच झडप भएको घटनाले बन्दको तनावपूर्ण वातावरण देखाएको छ। स्कूल बस र निजी सवारी साधन भने सामान्य रूपमा सञ्चालनमा छन्।

सरकार र यातायात व्यवसायीबीच छलफल जारी छ। यातायात बन्दले दैनिक जीवनमा गम्भीर असर पारेको छ भने यसले अर्थतन्त्रमा पनि नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्छ।